ομιλος τραπεζας πειραιως

Αγαπημένα

Προσχέδιο Προϋπολογισμού 2014

Η κατανόηση τόσο της εκτέλεσης του προϋπολογισμού του 2013, όσο και η κατάρτιση του προϋπολογισμού του 2014 και η σύγκριση μεταξύ 2013 και 2014 αποτελούν ιδιαίτερη πρόκληση για τον οποιοδήποτε εξαιτίας μιας σειράς αναπόφευκτων παραγόντων. Πιο συγκεκριμένα:

Τόσο για το 2013 όσο και για το 2014 παρακολουθούνται και καταγράφονται 3 τουλάχιστον ισοζύγια (και πρωτογενή αποτελέσματα), κρατικού προϋπολογισμού, κράτους και γενικής κυβέρνησης. Εστιάζοντας για ευκολία στην γενική κυβέρνηση έχουμε τα εξής: i) ισοζύγιο γενικής κυβέρνησης σύμφωνα με τη μεθοδολογία ESA-95 (εκτιμώμενο έλλειμμα 2013 12,9% του ΑΕΠ καθώς περιλαμβάνει και την υποστήριξη των τραπεζικών ιδρυμάτων ii) ισοζύγιο γενικής κυβέρνησης κατά ESA-95 εξαιρουμένης της στήριξης τραπεζών (2013: έλλειμμα ισοζυγίου 2,4% αλλά πρωτογενές πλεόνασμα 1,9% και 2014: έλλειμμα ισοζυγίου 2,4% και πρωτογενές πλεόνασμα 2,9%) και iii) γενική κυβέρνηση σύμφωνα με τη μεθοδολογία του Προγράμματος Οικονομικής Πολιτικής (2013: πρωτογενές πλεόνασμα 0,2% έναντι στόχου 0,0%, 2014: πρωτογενές πλεόνασμα 1,6% έναντι στόχου 1,5%).

Επιπρόσθετα θα πρέπει να διευκρινίσουμε ότι οι προβλέψεις του προϋπολογισμού 2013 έχουν εκ των πραγμάτων «απαξιωθεί» καθώς ο προϋπολογισμός είχε καταρτιστεί πριν τις αποφάσεις για buy–back χρέους, μειώσεις των επιτοκίων στα διακρατικά δάνεια και την απόφαση για επιστροφή ANFA και SMP και μη-καταβολής των τόκων για τα δάνεια EFSF. Υπό αυτή την έννοια ο βασικός «μπούσουλας» δημοσιονομικής πολιτικής ορίζεται στο Μεσοπρόθεσμο Πρόγραμμα Δημοσιονομικής Στρατηγικής (ΜΠΔΣ) το οποίο δεν είναι συγκρίσιμο σε όλα του τα μεγέθη με τον προϋπολογισμό. Για να αντιμετωπιστεί το θέμα αυτό στον παρόν προσχέδιο για να μπορεί να γίνει σύγκριση με τις εκτιμήσεις πραγματοποιήσεων του Κρατικού Προϋπολογισμού 2014, στο σκέλος των εσόδων έχουν προστεθεί τα προβλεπόμενα ποσά των ANFAs και SMPs.

Τέλος η ετεροχρονισμένη είσπραξη φόρων λόγω δόσεων και η μη-καταβολή δεδουλευμένων τόκων δημιουργεί μεγάλες μεταφορές ποσών ανάμεσα στα διάφορα έτη.

 

Βασικά σημεία

Όπως επανειλημμένα έχουμε τονίσει ο προϋπολογισμός της γενικής κυβέρνησης του 2013 βασίζονταν στη δυνατότητα επίτευξης πλεονάσματος €2,7 δισεκ. στο ισοζύγιο των Οργανισμών Κοινωνικής Ασφάλισης(ΟΚΑ) από έλλειμμα €2,2 δισεκ. το 2012. Ο στόχος αυτός υπερκαλύπτεται καθώς το πλεόνασμα στο ισοζύγιο ΟΚΑ για το 2013 θα φτάσει τα €5,86 δισεκ. Ωστόσο η μέθοδος επίτευξης αυτού του πλεονάσματος είναι ενδεικτική των οικονομικών προβλημάτων που αντιμετωπίζουν στα ταμεία. Σύμφωνα με το ΜΠΔΣ το πλεόνασμα των €2,7 δισεκ. θα προέκυπτε από την αύξηση των εσόδων και τη συγκράτηση των δαπανών των Ασφαλιστικών Ταμείων χωρίς να προβλέπεται καμία ειδική πίστωση για πληρωμές ληξιπρόθεσμων. Τελικά η βελτίωση του ισοζυγίου ΟΚΑ προέρχεται αποκλειστικά από την εξόφληση των ληξιπρόθεσμων. Η εξόφληση των ληξιπρόθεσμων αυξάνει ισόποσα τα ταμειακά έσοδα και έξοδα των ΟΚΑ, αλλά επειδή μειώνει τις υποχρεώσεις των ταμείων προς τρίτους δρα θετικά στο ισοζύγιο μεταξύ υποχρεώσεων και απαιτήσεών τους. Αντίστοιχη θετική επίδραση ύψους €565 εκατ. καταγράφεται και στο ισοζύγιο Τοπικής Αυτοδιοίκησης (ΟΤΑ). Συνεπώς η βελτίωση του ισοζυγίου μέσω ειδικών πιστώσεων και όχι μέσω λειτουργικού αποτελέσματος οδήγησε σε πλεόνασμα αλλά και σε αντίστοιχη αύξηση (αντί μείωσης) του δημόσιου χρέους.   

Το 2014 το συνολικό αποτέλεσμα εξαρτάται από την δυνατότητα να επιτευχθεί μείωση στο έλλειμμα του κρατικού προϋπολογισμού και πιο συγκεκριμένα πλεόνασμα στο τακτικό προϋπολογισμό. Πιο συγκεκριμένα τα έσοδα υπολογίζεται να αυξηθούν κατά €2,5 δισεκ. ενώ οι δαπάνες να μειωθούν κατά €3,1 δισεκ. Σε επίπεδο Γενικής κυβέρνησης το έλλειμμα στο ισοζύγιο κράτους (ESA-95) θα βελτιωθεί κατά €6,4 δισεκ. υπερκαλύπτοντας τις απώλειες στο πλεόνασμα των λοιπών ισοζυγίων.

 

Ηλίας Λεκκός
Chief Economist